बलात्कार विरुद्ध राष्ट्रिय अभियान

logo-anti-rape-campaign-2013-nepalपछिल्लो समयमा देशभर बढ्दै गएका बलात्कारका घटनाले हरेक संवेदनशील व्यक्तिको शिर निहुरेको छ । ओरेक नेपालको तथ्याङ्कलाई मात्रै आधार माने पनि गत तीन महिनामा मात्र १४९ जना महिलाहरू बलात्कृत भएका थिए, १४ जनामाथि बलात्कारको प्रयास भएको  थियो  । यसरी बलात्कृत भएका  महिलामा विशेषत; दलित, गरिव, एकल महिला एवम् बालिकाहरू रहेका छन् । यो स्थितिले  हाम्रो देश अहिले कुन दिशामा जाँदै छ भन्ने तीतो यथार्थलाई प्रस्ट पार्दछ । न्याय, समानता र आत्मसम्मानको लागि भनि सबै नेपालीको सहभागितामा भएको ६२÷६३ को सफल आन्दोलनपछिको स्थितिमा देशमा महिलाको स्थिति यस्तो देखिनु भन्दा पीडादायी अरु के हुन सक्ला ? यसमा थप पीडा यसरी पीडित भएका महिलाहरूको न्यायमा पहुँच सुनिश्चित हुन नसकेको स्थितिले दिएको छ । देशमा बलात्कार सम्बन्धी कानुन विभेदकारी छ ! त्यसमा, कसैले बलात्कार गर्दा कम सजाय हुने र कसैले गर्दा बढी सजाय हुने मान्यता राखिएको छ । उदाहरणका लागि अहिलेको बलात्कार सम्बन्धी कानुनका प्रावधानहरू यस्ता छन् ः १० वर्षभन्दा मुनिका बालिकालाई बलात्कार गरेमा १० देखि १५ बर्षसम्म कैद, १४ बर्षदेखि १६ बर्षसम्मका बालिका वा किशोरीलाई बलात्कार गरेमा ८ देखि १२ वर्षसम्म कैद, १६ देखि २० बर्षसम्मको युवतीलाई बलात्कार गरेमा ५ देखि ८ वर्षसम्म कैद र २० वर्षदेखि माथिका महिलाहरूलाई बलात्कार गरेमा ५ देखि ७ बर्षसम्म कैद सजायको ब्यवस्था गरिएको छ ।  त्यस्तै गरी बलात्कारको उजुरीका लागि ३५ दिने हदम्याद तोकिएको छ ! प्रमाणका आधारहरू मानिने  प्रावधानहरू  विभेदकारी र प्रभावहीन छन् । यसप्रकारको विभेदपूर्ण कानुनी प्रावधान रहेको स्थितिमा प्रभावित महिलाले न्याय पाउन चुनौतीपुर्ण छ  । यस्ता विभेदकारी प्रावधानहरूका कारण बलात्कारीलाई भने अझ बढी बलात्कार गर्ने हौसला मिलेको छ कि भनि भन्ने आधार अहिले बढ्दै गएको बलात्कारका घटनाहरूले देखाउँछन् ।  

 

त्यसैगरी, हाल देशमा प्रचलित बलात्कार सम्बन्धी अनुसन्धान प्रक्रिया लामो र त्रुटीपूर्ण छ । त्यसमा थप  अदालती कारवाही, न्याय प्रहरी तथा प्रशासन क्षेत्रभित्रका केही व्यक्तिहरूमा रहेको पितृसत्तात्मक सोच, धारणा र व्यवहारले बलात्कार गर्ने व्यतिmलाई थप हौसला दिएको छ कि भन्ने भान हुन्छ । । देशमा स्थापित दण्डहीनताको संस्कृति, अपराधमा राजनीति जस्ता तत्वहरूले गर्दा बलात्कारीभित्र मैले जे गरे पनि हुन्छ, मलाई कसले के गर्न सक्दछ ? भन्ने अपराधिक मानसिकताको विकास भएको पाइन्छ । यो स्थिति कुनै पनि नेपालीको लागि सह्य छैन । त्यसकारण यो स्थितिको अन्त्य गर्न समुदायस्तरदेखि राष्ट्रियस्तरसम्मका सबै व्यक्तिहरू सबै तहमा “बलात्कार विरुद्ध राष्ट्रिय अभियान” मा एकबद्ध भई जुट्नु अनिवार्य भएको छ ।

यही अवस्थालाई ध्यानमा राखी गर्दै महिला मानव अधिकार रक्षकहरूको राष्ट्रिय सञ्जालको अगुवाईमा “अन्तर्राष्ट्रिय शान्ति दिवस” को अवसर पारी २२ सेप्टेम्बर (असोज ६ गते) का दिनदेखि मानव अधिकार दिवस १० डिसेम्बर २०१३ सम्म राष्ट्रिय रूपमा यो अभियान सञ्चालन गरिंदै छ । यो अभियानको आयोजक तथा सहयोगीका रूपमा सामेल हुन हामी हरेक संङ्घ संस्था र व्यक्तिहरूलाई हार्दिक अनुरोध गर्दछौ ।

अभियानको उद्घेश्य ः

बलात्कारका विरुद्धमा जनचेतना फैलाई बलात्कार नहुने वातावरण निर्माण तथा बलात्कार पीडित ÷ प्रभावितको सामाजिक, कानुनी न्यायको अधिकार सुनिश्चितताको आधार तयार गर्ने ।

अभियानका मागहरू ः

  • बलात्कार सम्बन्धी हालको कानुनमा (अध्यादेशबाट भए पनि) संशोधन गरियोस् ।
  • द्रुतन्याय प्रणाली (फाष्ट ट्रयाक कोर्ट) को गठन तथा हालका लागि अदालतले गरेको निरन्तर सुनुवाईको प्रक्रिया अवलम्बन गरी बलात्कारबाट प्रभावितहरू सबै घटनाको अविलम्ब प्रभावकारी फैसला गरियोस् ।
  • बलात्कार सम्बन्धी अनुसन्धान प्रक्रियालाई संवेदनशील र प्रभावकारी बनाउन नेपाल प्रहरीका लागि निर्देशिका निर्माण र कार्यान्वयन ।
  • बलात्कार तथा यौनशोषणबाट पीडित महिला बालिकाहरूको पढ्न पाउने, तथा स्वास्थ्य सेवा र न्यायपूर्ण वातावरणमा बस्न पाउने अधिकार CRCCEDAW माग गरिएको प्रतिवद्धता अनुरूप नीतिगत तवरबाट सुनिश्चित गरी त्यसका बजेटमा व्यवस्था १
  • बलात्कार पीडित÷प्रभावितमाथि विभेद गर्नेलाई सामाजिक अपराधको रूपमा राख्न आवश्यक कानुनको निर्माण र त्यस्ता व्यक्तिहरूलाई कारवाही ।

राष्ट्रिय अभियानको अवधि ः

यो अभियान असोज ६ गते (सेप्टेम्बर २२) अन्तराष्ट्रिय शान्ति दिवसका दिन सुरू भई पौष २५ गते –डिसेम्बर १०) मानव अधिकार दिवसको दिन अन्त्य हुनेछ ।

  • असोज ४ गते पत्रकार अन्तक्र्रिया ऐक्यवद्धताका लागि अपिल ।
  • असोज ६ गते साँझ ३ बजे शान्ति बाटिका, रत्नपार्कमा अभियानको शुभारम्भ

बलात्कार विरुद्धका सूचना सामाग्रीहरूको वितरण

चेतनामूलक सांस्कृतिक कार्यक्रम (कृतिका अभियान र महिलाको निम्ति महिला मञ्चद्वारा)

समाजका विभिन्न पक्षका व्यक्तिहरूद्वारा जारी ।

  • असोज ७ गतेदेखि २० गतेसम्म काठमाण्डौका विभिन्न चोकहरूमा सूचना सामग्री वितरण ।

तुलव्यानरहरू प्रदर्शन ।

सूचना/जानकारी प्रचार प्रसारकालागि सञ्चारमाध्यमहरूसँग सहकार्य ।

  • असोज २० गतेका दिन मन्त्री परिषद्का अध्यक्षलाई जिल्ला प्रशासन कार्यालय मार्फतबाट ७५ वटै जिल्लामा ध्यानाकर्षण पत्रबुझाउने ।

जिल्लाहरूमा सूचना सामग्री वितरण, र्‍याली ।

  • कात्तिक ७ गते संयुक्त राष्ट्रसङ्घ दिवसमा “नेपालमा बलात्कारको स्थिति, ‘बढ्दो गरिबीको बोझ र बलात्कारको जोखिम’ र यसको समाधानमा नेपालस्थित संयुक्त राष्ट्र सङ्घीय निकायहरूको भूमिका/जिम्मेवारी” सम्बन्धमा अन्तक्र्रिया ।

हरेक जिल्लामा विभिन्न राजनैतिक पार्टी, सरकारी निकायका व्यक्ति महिला/मानव अधिकारकर्मीहरूबीच अन्तक्र्रिया  छलफल ।

  • मंसिर ५ गते अन्तर्राष्ट्रिय बालदिवसको सन्र्दभमा नेपालमा बालिकाहरूमाथि बढ्दो बलात्कारसँग जोडिएका सवालहरूमाथि अन्तक्र्रिया  ।

अवधारणा पत्र डाउनलोड गर्नुहोस् :

Files:
National Anti Rape Campaign 2013 Invitation
Date 2013-09-13 Filesize 59.11 KB Download 1687
National Anti Rape Campaign Facebook Cover
Date 2013-09-13 Language  English Filesize 805.43 KB Download 1680
Logo National Anti Rape Campaign
Date 2013-09-13 Language  English Filesize 40.51 KB Download 1811
Logo National Anti Rape Campaign
Date 2013-09-13 Language  Nepali Filesize 168.43 KB Download 1688
Street Banner
Date 2013-09-13 Filesize 2.36 MB Download 1630
बलात्कार विरुद्ध राष्ट्रिय अभियान

“अन्तर्राष्ट्रिय शान्ति दिवस” को अवसर पारी २२ सेप्टेम्बर (असोज ६ गते) का दिनदेखि मानव अधिकार दिवस १० डिसेम्बर २०१३ सम्म राष्ट्रिय रूपमा यो अभियान सञ्चालन गरिंदै छ । यो अभियानको आयोजक तथा सहयोगीका रूपमा सामेल हुन हामी हरेक संङ्घ संस्था र व्यक्तिहरूलाई हार्दिक अनुरोध गर्दछौ ।

अभियानको उद्घेश्य ः

बलात्कारका विरुद्धमा जनचेतना फैलाई बलात्कार नहुने वातावरण निर्माण तथा बलात्कार पीडित ÷ प्रभावितको सामाजिक, कानुनी न्यायको अधिकार सुनिश्चितताको आधार तयार गर्ने ।

अभियानका मागहरू ः

  • बलात्कार सम्बन्धी हालको कानुनमा (अध्यादेशबाट भए पनि) संशोधन गरियोस् ।
  • द्रुतन्याय प्रणाली (फाष्ट ट्रयाक कोर्ट) को गठन तथा हालका लागि अदालतले गरेको निरन्तर सुनुवाईको प्रक्रिया अवलम्बन गरी बलात्कारबाट प्रभावितहरू सबै घटनाको अविलम्ब प्रभावकारी फैसला गरियोस् ।
  • बलात्कार सम्बन्धी अनुसन्धान प्रक्रियालाई संवेदनशील र प्रभावकारी बनाउन नेपाल प्रहरीका लागि निर्देशिका निर्माण र कार्यान्वयन ।
  • बलात्कार तथा यौनशोषणबाट पीडित महिला बालिकाहरूको पढ्न पाउने, तथा स्वास्थ्य सेवा र न्यायपूर्ण वातावरणमा बस्न पाउने अधिकार CRCCEDAW माग गरिएको प्रतिवद्धता अनुरूप नीतिगत तवरबाट सुनिश्चित गरी त्यसका बजेटमा व्यवस्था १
  • बलात्कार पीडित÷प्रभावितमाथि विभेद गर्नेलाई सामाजिक अपराधको रूपमा राख्न आवश्यक कानुनको निर्माण र त्यस्ता व्यक्तिहरूलाई कारवाही ।

राष्ट्रिय अभियानको अवधि ः

यो अभियान असोज ६ गते (सेप्टेम्बर २२) अन्तराष्ट्रिय शान्ति दिवसका दिन सुरू भई पौष २५ गते –डिसेम्बर १०) मानव अधिकार दिवसको दिन अन्त्य हुनेछ ।

Date 2013-09-13 Language  Nepali Filesize 422.91 KB Download 1561
National Anti Rape Campaign Banner
Date 2013-09-13 Filesize 967.51 KB Download 1768